tedvanlieshout.nu archief

Ted van Lieshout: webarchief

Boekenjaar 2010 (5)

Lezertje5

Maar ook vanuit de overheid is er geen spoor van stimulering. De regering lijkt, voor wat betreft het steunbeleid, naar Pjotr van Lenteren te hebben geluisterd xe2x80″ en ik hoop dat ik diens standpunt een beetje accuraat samenvat: wat goed is maar niet verkoopt, dient geen steun te krijgen; wat slecht is en verkoopt behoeft geen steun. De consequentie daarvan is dat het slechte wel blijft bestaan, maar het goede verdwijnt, omdat kwaliteit die je niet koestert en ondersteunt nu eenmaal wegkwijnt xe2x80″ crepeert, is misschien een beter woord. Je hebt een toplaag nodig om tot inspiratie te dienen voor mensen in het middenkader die dat steuntje nodig hebben om tot betere prestaties te komen; je hebt kunstenaars nodig die het experiment aandurven (en daar ook de ruimte voor krijgen) en laten zien dat er mogelijkheden zijn waar nog niet aan is gedacht. Maar dat is wel de kunst die automatisch minder publiek trekt, omdat mensen nu eenmaal graag zien wat ze al kennen.
De dreigende bezuinigingen zorgen ervoor dat niet gekeken wordt naar wat waardevol is in kunstzinnig opzicht, maar naar wat verkxc3xb3xc3xb3pt, omdat dat nu eenmaal een voorwaarde is voor het verkrijgen van steun. Dat sluit experimenten bijna per definitie uit en ontwikkeling dus ook. Je blijft zitten met kunst die een "goede" prijs-kwaliteit-verhouding heeft, en dat is geen vrije kunst, maar toegepaste kunst. En hoezeer toegepaste kunst vrije kunst verdringt blijkt wel uit een uitspraak die Joop van den Ende onlangs deed in De wereld draait door. Over het programma Oh oh cherzo zei hij dat het goed is omdat er veel mensen naar kijken. Ik rolde zowat van mijn stoel af van ontzetting. De enige nuancering die hij bij die uitspraak aanbracht is dat het niet zijn persoonlijke smaak is. Kunst moet verkopen want anders heeft het geen bestaansrecht en of het dan echt kunst is, daar doen we ook niet moeilijk over. 
Je belandt in een spiraal waar je moeilijk weer uit komt: er is nu eenmaal altijd meer kijkerspubliek voor freaks, seks en rampen dan voor verstilde kunst, dus dan krijg je kunst die zich richt op waar de massa van houdt. Kijk maar op tv naar alle programmaxe2x80x99s die doorgaan voor xe2x80x9ccultuurxe2x80x9d, zoals het zojuist genoemde programma over de Haagse jongerencultuur. 

Advertenties

Written by Ted

4 januari 2011 bij 08:50

Geplaatst in Geen categorie

9 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. Hear, hear!

    Tim

    4 januari 2011 at 11:52

  2. Ja, maar Ted, die kunst kun je er toch best wel even naast doen, in de avonduren, na je werk, na je gezin, na je burenruzie, na je bezoek aan je zieke, oude moeder, na je wandeling met je hond die na dit alles ontzettend nodig moet.

    En daarbij: kunst is wel leuk, natuurlijk, maar het is tegelijkertijd zxc3xb3 iets persoonlijks, dat moet je xc3xbcberhaupt niet willen verkopen. Dat moet gratis zijn xe2x80″ want je hebt het toch ook gratis gekregen, nietwaar. Net als de lucht die je inademt, en het gras dat groeit, dat is je ware kunst.

    Frxc3xb6bel daarom gerust verder. Je doet er niemand kwaad mee, en ook niemand zit erop te wachten, evenmin op experimenten of nieuwe wegen. One way is enough: eerst was hij belegd met uitmuntende klinkers, nu met klinkende munt. En dat is waar het om gaat.

    Thxc3xa9rxc3xa8se

    4 januari 2011 at 12:36

  3. Interessant stukje Ted. Uit je eerdere overpeinzingen kon ik nog niet precies opmaken welke kant je uitwilde. De discussie over kunst in het algemeen staat weer op de agenda, en dat is misschien een van de weinige pluspunten van deze rigoreuze en visieloze bezuinigingsrondes. Het is nooit verkeerd om te herijken en te bedenken waar het toe dient, waar je mee bezig bent. Het kan niet zo zijn dat de verkoopcijfers en de commercie allesbepalend gaan worden, daar geloof ik ook echt niet in. Maar eindeloos ‘verstilde kunst’ maken zonder dat er iemand naar taalt, is dat zinvol? Misschien heb je een interessant thema te pakken voor de volgende Middag van het Kinderboek?

    Jaap

    4 januari 2011 at 15:59

  4. “Maar eindeloos verstilde kunst maken zonder dat er iemand naar taalt, is dat zinvol?” De vraag die daar onmiddellijk uit voortvloeit is: wat maakt dat het dan niet zinvol zou zijn? Is eindeloos kunst maken niet zinvol? Is verstilde kunst niet zinvol? Is dat niemand er naar taalt niet zinvol? De essentie van kunst, voor mij, is het scheppen van ruimte (in de wereld, in ons hoofd) voor kunst om te bestaan. Zodra die ruimte er is kun je kijken naar hoe die kunst kan worden toegepast en dan kun je afmeten of er voldoende rendement is. Als je dat rendement (is het zinvol?) gaat beschouwen als graadmeter, span je het paard achter de wagen.

    Ted

    4 januari 2011 at 17:38

  5. Iemand kan ergens pas naar talen als hij het kent, ziet, hoort, of er op de een of andere manier naar is gaan verlangen. Wanneer kunst achter gesloten luikjes blijft, kan zij niemand inspireren, want als je nooit gehoord hebt van de knoddestok en op een dag heb je hem nodig, dan kun je knikkebenen, knoesselen en knoteren, maar dat brengt je nergens.

    Dus kunst is gewoon nodig voor de mens – en ik neem aan dat Ted wel begrepen heeft dat mijn eerdere post hetzelfde bedoelde (en niet tegen hem gericht was).

    Thxc3xa9rxc3xa8se

    4 januari 2011 at 20:41

  6. Ik ben het met je eens Ted, eindeloos kunst maken is absoluut zinvol. Dat moeten mensen zoveel mogelijk doen, laat al die bloemen bloeien. Maar de discussie gaat over overheidsstimulering en subsidie en de belangen van uitgevers en dergelijke. Daar horen spelregels bij en dat levert een interessant gesprek op. Volgens mij kan er geen onduidelijkheid zijn over de ruimte om kunst te scheppen, die ruimte is er.

    Jaap

    5 januari 2011 at 13:53

  7. Nee, dat is niet wat ik betoog. Wat ik stel is dat je als overheid geld moet steken in de ontwikkeling van kunst en cultuur zonder rendement te verwachten. Je kunt dat rendement namelijk niet meten omdat het verweven zit in hoe een maatschappij denkt, functioneert en tolereert. De ruimte die ontstaat in zo’n maatschappij zorgt ervoor dat anderen met die vrijheid aan de gang gaan, en rendement dat dxc3¡xc3¡r uit voortkomt kun je wel meten. Maar dan heb je het over rendement van kunst zoals die is toegepast, niet rendement van de kunst zoals die is ontstaan.

    Ted

    5 januari 2011 at 14:20

  8. Ik zie ook de trend dat het rendement een steeds grotere rol gaat spelen, een te grote rol. Maar er is nog wel vrije ruimte. Ik ben wel van mening dat die vrije ruimte niet onbegrensd kan en hoeft te zijn. Helaas zitten we nu in een periode die we ons wellicht later als ‘het botte bijl’-tijdperk zullen herinneren. Overal wordt rigoreus en zonder visie in gesnoeid: naast kunst ook in o.a. de media en de natuur. Daardoor is de discussie helemaal niet meer zuiver, omdat ineens de hele kern ter discussie staat en niet meer de wil tot een verandering, waar veel kunstenaars en mediamensen volgens mij wel voor open staan.

    Jaap

    5 januari 2011 at 14:29

  9. “Wat niet goed verkoopt dient geen steun te krijgen” betekent nu juist dat men gaat bezuinigen op kunst die niet zichtbaar rendeert en daar zit het grote probleem: men snoeit niet de takken omdat daar de vruchten aan hangen, maar de wortels die onder de grond verborgen liggen. Het is duidelijk wat er gebeurt als je de wortels snoeit: dan sterft de boom met vrucht en al.

    Ted

    5 januari 2011 at 15:03


Reacties zijn gesloten.

%d bloggers liken dit: